7,65 mm samopal vzor 61 Škorpion (7,65 mm Sa vz.61) –
czechosłowacki kompaktowy pistolet maszynowy produkowany w zakładach Česka
Zbrojovka z Uherskiego Brodu.
Produkcję seryjną Sa vz. 61 Skorpion rozpoczęto w 1962r. Pistolet maszynowy Sa
vz. 61 Skorpion został wprowadzony do uzbrojenia armii czechosłowackiej
najprawdopodobniej w 1963r. Broń stanowiła uzbrojenie załóg wozów bojowych,
żołnierzy oddziałów tyłowych oraz czechosłowackiej Milicji.
Pistolet maszynowy Sa vz. 61 Skorpion działa na zasadzie odrzutu zamka
swobodnego hamowanego dwiema sprężynami powrotnymi, strzelanie następuje z zamka
zamkniętego. Po wystrzeleniu z magazynka ostatniego naboju zamek zatrzymuje się
w tylnym położeniu, podpięcie nowego magazynka powoduje zwolnienie zamka w
przednie położenie. W chwycie pistoletowym umieszczono bezwładnościowy opóźniacz
zmniejszający szybkostrzelność teoretyczną z 1000 do około 850 strzałów na
minutę. Pistolet posiada mechanizm uderzeniowy z kurkiem zakrytym. Sa vz. 61
Skorpion zasilany jest niezbyt silnym nabojem 7,65x17SR mm (.32 ACP). Zasilanie
odbywa się z dwurzędowym magazynków łukowych z dwurzędowym wyprowadzeniem o
pojemności 10 lub 20 naboi, gniazdo magazynka znajduje się pod komorą zamkową
przed chwytem pistoletowym. Przycisk zatrzasku magazynka umieszczone z lewej
strony komory zamkowej za gniazdem magazynka. Stalowa komora zamkowa wykonana
jest poprzez tłoczenie, rozkładanie cześciowe broni następuje poprzez odchylenie
komory spustowej na zawiasie. Z lewej strony komory zamkowej nad wykonanym z
drewna chwytem pistoletowym znajduje się skrzydełko przełącznika rodzaju ognia
pełniące również funkcję bezpiecznika. Tylne położenie skrzydełka (oznaczenie
"1") powoduje ogień pojedynczy, dolne położenie skrzydełka (oznaczenie "0")
powoduje zabezpieczenie broni, przednie położenie skrzydełka (oznaczenie "20")
powoduje natomiast ogień ciągły. Z lewej oraz prawej strony komory zamkowej
umieszczono ruchomą podczas strzelania rączkę zamkową, u góry komory zamkowej
znajduje się okno wyrzutowe (łuski wyrzucane są pionowo do góry). Na lufie można
zamocować tłumik dźwięku, pocisk z naboju 7,76x17SR mm nie osiąga prędkości
dźwięku, dlatego też nie jest konieczne stosowanie specjalnych naboi z pociskiem
poddźwiękowym. Pistolet posiada metalową kolbę składaną nad komorę zamkową.
Zastosowano umieszczone na komorze zamkowej przyrządy celownicze składające się
z muszki i celownika przerzutowego ze szczerbinką. Celownik posiada nastawę na
75m oraz 150m.

Pistolet maszynowy Sa vz. 61 Skorpion działa na zasadzie odrzutu zamka
swobodnego hamowanego dwiema sprężynami powrotnymi, strzelanie następuje z zamka
zamkniętego. Po wystrzeleniu z magazynka ostatniego naboju zamek zatrzymuje się
w tylnym położeniu, podpięcie nowego magazynka powoduje zwolnienie zamka w
przednie położenie. W chwycie pistoletowym umieszczono bezwładnościowy opóźniacz
zmniejszający szybkostrzelność teoretyczną z 1000 do około 850 strzałów na
minutę. Pistolet posiada mechanizm uderzeniowy z kurkiem zakrytym. Sa vz. 61
Skorpion zasilany jest niezbyt silnym nabojem 7,65x17SR mm (.32 ACP). Zasilanie
odbywa się z dwurzędowym magazynków łukowych z dwurzędowym wyprowadzeniem o
pojemności 10 lub 20 naboi, gniazdo magazynka znajduje się pod komorą zamkową
przed chwytem pistoletowym. Przycisk zatrzasku magazynka umieszczone z lewej
strony komory zamkowej za gniazdem magazynka. Stalowa komora zamkowa wykonana
jest poprzez tłoczenie, rozkładanie częściowe broni następuje poprzez odchylenie
komory spustowej na zawiasie. Z lewej strony komory zamkowej nad wykonanym z
drewna chwytem pistoletowym znajduje się skrzydełko przełącznika rodzaju ognia
pełniące również funkcję bezpiecznika. Tylne położenie skrzydełka (oznaczenie
"1") powoduje ogień pojedynczy, dolne położenie skrzydełka (oznaczenie "0")
powoduje zabezpieczenie broni, przednie położenie skrzydełka (oznaczenie "20")
powoduje natomiast ogień ciągły. Z lewej oraz prawej strony komory zamkowej
umieszczono ruchomą podczas strzelania rączkę zamkową, u góry komory zamkowej
znajduje się okno wyrzutowe (łuski wyrzucane są pionowo do góry). Na lufie można
zamocować tłumik dźwięku, pocisk z naboju 7,76x17SR mm nie osiąga prędkości
dźwięku, dlatego też nie jest konieczne stosowanie specjalnych naboi z pociskiem
poddźwiękowym. Pistolet posiada metalową kolbę składaną nad komorę zamkową.
Zastosowano umieszczone na komorze zamkowej przyrządy celownicze składające się
z muszki i celownika przerzutowego ze szczerbinką. Celownik posiada nastawę na
75m oraz 150m.
Zalety pistoletu maszynowego Sa vz. 61 Skorpion to niewielka masa, poręczność,
niezawodność oraz niewielki odrzut. Wada to zasilanie niezbyt silnym nabojem.
Ogółem wyprodukowano około 210.000 pistoletów maszynowych Sa vz. 61.
Dane techniczne
Kaliber 7,65 mm
Nabój 7,65 mm Browning
Magazynek łukowy, 10, 20 nabojów
Wymiary
Długość 517/270 mm
Długość lufy 115 mm
Długość linii celowniczej 147 mm
Masa
broni 1,28 kg (niezaładowanej)
Szybkostrzelność teoretyczna 800 strz/min