Amerykańska marynarka wojenna od roku 1954 użytkowała szereg typów
atomowych, myśliwskich okrętów podwodnych. W latach 60' podjęto w USA
decyzję o skonstruowaniu nowego typu takich jednostek, bazujących na
doświadczeniach z budową i eksploatacją jednostek wcześniejszych, zwłaszcza
typów Sturgeon i Glenard P. Lipscomp. Po kilku latach prac projektowych, 8
stycznia 1971 roku złożono w stoczni Electric Boat w Groton zamówienie na
pierwszą jednostkę typu, któremu nadano nazwę Los Angeles i sygnaturę SSN -
688. Zgodnie z amerykańskim zwyczajem tą nazwą i sygnaturą, przynależną
pierwszej jednostce typu, nazwano całą serię nowych okrętów. Jednostkę
ukończono w roku 1976 i prawie natychmiast stało się jasne, że była to
bardzo udana konstrukcja. Jej parametry akustyczne, prędkość, uzbrojenie i
rozmiary, na wiele lat zdeklasowały konstrukcje ZSRS i zapewniły USA
przewagę w konfrontacji z flotą podwodną Związku Sowieckiego.
Jednostki typu Los Angeles powstały w trzech odmianach. Pierwsze od numeru
688 do 718 określane są jako "oryginalne Los Angeles". Nastepne od numeru
719 do 725 i od numeru 750 do 773 uzbrojono w pionowe, kadłubowe (VLS -
Vertical Launch System) wyrzutnie pocisków manewrujących, i są to tzw. "VLS
Los Angeles". Tak znaczące wzmocnienie uzbrojenia było możliwe dzięki
zmienionej konstrukcji reaktora nuklearnego, którego rozmiary (zwłaszcza
szerokość) znacznie zmniejszono. Od numeru 751 do ostatniego 773 są to
okręty budowane według bardzo zmienionego projektu i nazywa się je Improved
Los Angeles. Ponadto jeden z okrętów, USS Memphis SSN - 691, został
przebudowany w celach eksperymentalnych, dla wypróbowania nowych technologii
i materiałów które mają być wykorzystane w przyszłych okrętach podwodnych
(chodzi tu głównie o typ Seawolf). Jak łatwo zauważyć, część z
"podstawowych" LA (8 sztuk) i wszystkie Improved LA zostały poważnie
dozbrojone dzięki zainstalowaniu wspomnianych wyrzutni VLS.
Do tej pory wycofano z linii 11 okrętów tego typu, ale w związku z
zaniechaniem programu SSN - 21 Seawolf, który miał być następcą jednostek
typu Los Angeles, nie planuje się dalszych kasacji. US Navy podjęła nawet
studia nad przedłużeniem służby, ponad planowane 30 - 33 lata i
prawdopodobnie w najbliższym czasie 18 jednostek przejdzie taką
modernizację.
Okręty klasy Los Angeles są przeznaczone przede wszystkim do zwalczania
wrogich jednostek podwodnych, zarówno mysliwskich, jak i uzbrojonych w
strategiczne pociski balistyczne z głowicami nuklearnymi. W ramach tego
rodzaju misji służą one zarówno jako obrońcy własnych okrętów strategicznych
(typ SSBN Ohio), jak i "łowcy" wrogich jednostek. Innym rodzajem misji jest
wspomaganie działań bojowych grup amerykańskich lotniskowców, kiedy to
wykonują dla nich zadania związane z dalekim i skrytym zarazem rozpoznaniem,
obroną przeciwpodwodną i zwalczaniem wrogich okrętów nawodnych. Ponadto
okręty te mogą wystrzeliwać pociski manewrujące (cruise missile) przeciw
celom położonym na lądzie, prowadzić rozpoznanie, wysadzać na brzeg grupy
komandosów i zwiadowców, oraz stawiać miny morskie. Konstrukcja okrętów typu
LA opiera się na podziale kadłuba okrętu na dwa główne przedziały
wodoszczelne, wewnątrz których znajdują się przedziały użytkowe.
Warto w tym miejscu zwrócić uwagę na różnice pomiędzy poszczególnymi
wariantami okrętów klasy Los Angeles. Odmiana VLS różni się od podstawowej
zmienioną konstrukcją rdzenia reaktora, który ma mniejszą szerokość.
Umożliwia to zainstalowanie 12 kadłubowych, pionowych wyrzutni pocisków
manewrujących Tomahawk. Wersja Improved Los Angeles posiada unowocześniony
reaktor, pędnik strumieniowy zamiast śruby, nowe pokrycie kadłuba
wytłumiające szumy, a także dziobowe stery głebokości przeniesione z kiosku
na kadłub. Począwszy od USS Hartford SSN - 768 okręty posiadają
zmodernizowane, sześciopłatowe stery rufowe, takie jak zastosowane później
na SSN - 21 Seawolf. Wszystkie te unowocześnienia sprawiają, że tak
zmodyfikowane okręty klasy Los Angeles są znacznie cichsze zarówno od
"oryginału", jak i od radzieckich/rosyjskich jednostek klasy Improved Victor
III (671 RTMK), które były "odpowiedzią" na okręty typu 688. Poniżej zdjęcie
USS Charlotte SSN - 766, widać charakterystyczny brak dziobowych sterów
głębokości na kiosku. Rozwiązanie to oprócz zmniejszenia szumów zwiększa
również zdolność do przebijania kioskiem (który jest zresztą wzmocniony)
warstwy lodu w czasie operowania w rejonach arktycznych. Dotychczas w celu
przebicia pokrywy lodu dziobowe stery głebokości umieszczone na kiosku były
przekręcane do położenia pionowego. Powodowało to groźbę ich uszkodzenia i
bardzo ograniczało grubość możliwej do przebicia skorupy lodowej.
Uzbrojenie
Wszystkie okręty klasy Los Angeles są uzbrojone w cztery wyrzutnie torpedowe
kalibru 533 mm (21 cali). Tak niewielka liczba wyrzutni jest wymuszona
niewielką, mimo wszystko, pojemnością kadłuba. Wyrzutnie te służą do
wystrzeliwania:
Ciężkich torped przeciwpodwodnych/przeciwnawodnych Gould Mk 48 ADCAP.
Pocisków do zwalczania celów nawodnych Boeing UGM - 84F Sub - Harpoon.
Manewrujących pocisków do zwalczania okrętów nawodnych Hughes BGM - 109
Tomahawk TASM (Tactical Anti Ship Missile).
Manewrujących pocisków do zwalczania celów lądowych Hughes BGM - 109
Tomahawk TLAM (Tactical Land Attack Missile).
Pełny zapas wszelkiego rodzaju pocisków wynosi 26 sztuk i mogą być one
bardzo szybko załadowane do wyrzutni.
Ponadto z wyrzutni można ustawiać miny morskie typu Mk 67 SLMM (Submarine
Launched Mobile Mine) lub Alliant Techsystems Mk 60 CAPTOR (Encapsulated
Torpedo).
Jak już kilkakrotnie wspomniano, jednostki od SSN - 719 do SSN - 725 i od
SSN - 750 do SSN - 773, zostały wyposażone w kadłubowe, pionowe wyrzutnie
pocisków rakietowych VLS. Są one umieszczone w dwu rzędach po 6 sztuk, po
obu stronach reaktora. Można z nich wystrzeliwać pociski przeciwokrętowe Sub
- Harpoon, ale najczęściej są one załadowane pociskami manewrującymi
Tomahawk w wersji TLAM.
Do kierowania strzelaniem z wyrzutni torpedowych służy TFCS Mk 117 (Torpedo
Fire Control System - System Kontroli Strzelań Torpedowych).
Wyposażenie elektroniczne i obserwacyjne
Okręty typu Los Angeles wyposażono w imponujący zestaw sprzętu
elektronicznego rozmaitego przeznaczenia. Najważniejszą jego częścią jest z
pewnością zespół sonarów. Jednostki te wykorzystują:
Zestaw sferycznych, kadłubowych sonarów pasywnych/aktywnych IBM AN/BQQ - 5D
lub E niskiej częstotliwości, służacy do wykrywania obiektów podwodnych i
nawodnych oraz zbierania danych do ataku.
Zestaw cienkolinowych pasywnych sonarów holowanych TB 23 lub 29, oraz
podobny, ale grubolinowy sonar TB - 16D.
Ostrzegawcze i lokacyjne sonary boczne AN/BQG - 5D o szerokiej aperturze.
Aktywny sonar lokacyjny wysokiej częstotliwości Raytheon SADS - TG.
Sonar wysokiej częstotliwości Ametek AN/BQS - 15, bliskiego zasięgu służący
do wykrywania lodu i min.
Wspomagany jest on przez aktywny sonar MIDAS (Mine and Ice Detection
Avoidance System - System Wykrywania i Unikania Lodu i Min).
Ciekawym uzupełnieniem dwóch powyższych systemów jest urządzenie NMRS (Near
- term Mine Reconnaissance System - System Bliskiego Rozpoznawania Min).
Jest to pojazd bezzałogowy, wystrzeliwany z wyrzutni torpedowej. Sterowany
jest światłowodowo i zainstalowano na nim boczny sonar skanujący AN/AQS -
14.
Do obrony przed działaniem obcych sonarów jednostki są wyposażone w wskażnik
kierunku działania obcego sonaru BRD - 7, oraz zakłócacze pracy wrogich
urządzeń namiarowych WLR - 1H i WLR - 8(v)2. Na powierzchni morza używa się
ostrzegacza o opromieniowaniu radarem typu WLR - 10.
W celu zmylenia wrogich sonarów namierzających zastosowano system wabików
akustycznych WLR - 9A lub WLR - 12. Teraz planuje się zastąpić je systemem
WLY - 1. Ponadto z wyrzutni torpedowych można wystrzeliwać cele pozorne
markujące odpalenie torpedy TD Mk 2.
Na powierzchni okręt posługuje się radarem nawigacyjnym i kontroli obszaru
Sperry Marine BPS - 15A lub 16.
Do zarządzania informacją bojową okręt posiada system CCS Mk 2.
Do łączności satelitarnej używa się urządzenia WSC - 3.
Główny komputer jednostki to urządzenie AN/BSY - 1. Komputery pomocnicze to
UYK - 7, UYK - 43 i UYK - 44.
Do prowadzenia obserwacji wizualnej spod wody okręt posiada peryskop
obserwacyjny Type 18 i peryskop bojowy Type 2.

Dane techniczne
Długość: 109,73 m
Szerokość: 10,06 m
Wyporność:
w wynurzeniu: 6080 ts
w zanurzeniu 6927 ts
Prędkość:
oficjalna podwodna: ponad 20 węzłów
podwodna znana obecnie: ok. 32 węzłów
nawodna: 18 węzłów
napęd: reaktor atomowy GE PWR S6G o mocy 26 MW
Załoga: 129 osób (13 oficerów i 116 marynarzy)