M12 155 mm (Gun Motor Carriage) zwane też potocznie z racji swoich rozmiarów,
King Kongiem, było amerykańskim samobieżnym działem polowym z okresu II wojny
światowej. Działo samobieżne M12 powstało w wyniku długich studiów nad
zmechanizowaniem jednostek artylerii US Army. Po zaakceptowaniu do produkcji
nowego czołgu średniego M3 Lee zdecydowano o zaadaptowaniu jego podwozia do
budowy armaty samobieżnej kalibru 155 mm. Prace nad nowym pojazdem rozpoczęły
się w czerwcu 1941 roku, pierwsze próby przeprowadzono na poligonie w Aberdeen w
stanie Maryland w lutym 1942 roku.
W wyniku prób wprowadzono pewne zmiany w konstrukcji działa, po czym Departament
Uzbrojenia armii amerykańskiej zdecydował o standaryzacji pojazdu jako 155 mm
Gun Motor Carriage M12 i zamówieniu 50 egzemplarzy w zakładach Pressed Steel Car
Company. Wkrótce zdecydowano się podwoić zamówienie. Produkcję pierwszej serii
zakończono w listopadzie 1942 roku, zaś ostatnie ze 100 zbudowanych dział
zostało dostarczone w marcu 1943 roku. Działa po dostarczeniu do jednostek
artylerii ciężkiej zostały przeznaczone do prób poligonowych, mających ustalić
taktykę stosowania nowej broni i metody szkolenia żołnierzy w jej wykorzystaniu,
większość egzemplarzy zaś została zmagazynowana. Pod koniec 1943 roku
zdecydowano o przeprowadzeniu przebudowy 75 pojazdów, aby dostosować je do
wymogów pola walki i wprowadzić modyfikacje postulowane przez oceniających próby
poligonowe. Przebudowę wykonały w okresie od lutego do maja 1944 roku zakłady
Baldwin Locomotive Works. Zmodernizowane pojazdy zostały wysłane na front
zachodni przed końcem lipca 1944 roku. W tym samym czasie zaprojektowano także
Cargo Carrier M30 – była to wersja M12 bez działa, służąca jako transporter
amunicyjny. Na każdy M12 przypadał jeden transporter M30, który przewoził także
część załogi obsługującej działo M12. M30 nie posiadały z tyłu kadłuba lemiesza
stabilizującego pojazd w czasie strzelania. Konstrukcja działa samobieżnego M12
została oparta o nieco zmodernizowane podwozie czołgu M3 Lee. Silnik gwiazdowy
Wright Continental R-975C-1 o mocy 400 KM został przeniesiony do środkowej
sekcji kadłuba, a na jego miejscu z tyłu pojazdu zamontowano uzbrojenie. Była
nim armata M1918 M1 kalibru 155 mm o maksymalnej donośności 18 400 m przy
strzelaniu pociskiem odłamkowo-burzącym M101 o masie 42,96 kg. W przedziale
uzbrojenia, zamkniętym z tyłu lemieszem stabilizującym działo do strzelania,
umieszczono podręczny zapas 10 pocisków i takiej samej ilości ładunków
miotających. Podczas modernizacji pojazdów wysyłanych na front europejski
wprowadzono zmiany w układzie jezdnym (z wykorzystaniem elementów czołgu M4
Sherman), nowe lemiesze oraz drobne zmiany w organizacji przedziałów kierowców i
załogowego. Na froncie europejskim działa M12 stanowiły wyposażenie sześciu
dywizjonów artylerii polowej, wchodzących w skład poszczególnych korpusów. Były
one wykorzystywane głównie do wsparcia działań manewrowych wojsk pancernych,
zwalczania celów o znaczeniu taktycznym, wparcia ogniowego piechoty i
przygotowania artyleryjskiego na kierunkach uderzeń. Działa M12 brały udział w
walkach w Normandii, bitwie pod Falaise, przełamaniu Linii Zygfryda i zdobywaniu
Kolonii. 991. Batalion Artylerii Polowej był pierwszą jednostką aliancką na
froncie zachodnim, która ostrzelała terytorium III Rzeszy (10 września 1944
roku). Po zakończeniu wojny działa M12 zostały uznane za sprzęt przestarzały i
zastąpione przez nowocześniejsze M40 GMC na podwoziu czołgu M4 Sherman.

Dane techniczne
Silnik 1 silnik gaźnikowy w układzie gwiazdy, 9-cylindrowy Wright Continental
R-975C-1 o mocy 400 KM
Transmisja mechaniczna
Pancerz grubość: 6 – 12 mm
Długość 6,67 m
Szerokość 2,67 m
Wysokość 2,88 m
Prześwit 0,43 m
Masa 26 700 kg (bojowa)
Osiągi
Prędkość 24 km/h (po drodze)
12 km/h (w terenie)
Zasięg 225 km (po drodze)
Dane operacyjne
Uzbrojenie
1 armata M1918 kal. 155 mm (zapas amunicji – 10 szt.)