15 cm sIG 33/2 SF auf Jagdpanzer 38(t) – niemieckie działo samobieżne
wykorzystujące podwozie niszczyciela czołgów Jagdpanzer 38(t) Hetzer. Pierwszymi
niemieckimi działami samobieżnymi były wybudowane na podwoziach czołgów PzKpfw I
Ausf.B pojazdy uzbrojone w haubicę piechoty sIG 33 L/11,4 kalibru 150mm
oznaczane jako 15cm sIG33 auf PzKpfw I Ausf.B.
We wrześniu 1939 r. niemieckie pułki piechoty miały własne wsparcie
artyleryjskie w postaci kompanii dział piechoty. W jej skład wchodziło sześć
lekkich dział kalibru 75 mm oraz dwie ciężkie haubice piechoty kalibru 150mm.
Działa kalibru 150 mm były oznaczone jako schwere Infantrie Geschütz 33 - sIG 33
(15cm ciężkie działo piechoty, wzór 1933). Mimo mylącej nazwy, była to raczej
haubica niż typowe działo. Była to armata z krótką lufą charakteryzująca się
bardzo wysokim kątem podniesienia lufy, osadzona na podwoziu ze skrzynkowym
łożem dolnym. Prace nad tym działem rozpoczęto w 1927 roku, ale ponieważ prace
postępowały bardzo powoli, działo dopiero w 1933 roku przyjęto na uzbrojenie, a
pierwsze egzemplarze seryjne powstały w 1936 roku. Haubica wzór 33, była
konstrukcją prostą i tradycyjną. W związku z tym charakteryzowała się dość dużą
masą, dlatego przy transporcie wymagała dość licznego zaprzęgu konnego. Po
osadzeniu na pozycji, zmiana tejże była również trudnym i czasochłonnym
zadaniem. Aby zmniejszyć ten czas przystosowano działa sIG33 do transportu
trakcją motorową, zastępując tłoczone stalowe koła kołami z oponami gumowymi.
Pomimo tego do końca wojny trakcja konna przeważała przy transporcie haubic
sIG33.
Ponieważ doktryna Blitzkriegu zakładała, że główne uderzenia przełamujące będą
wykonywać związki szybkie wspierane przez lotnictwo i artylerię, konieczne było
uczynienie związków artylerii bardziej mobilnymi. Nawet jednak artyleria
zmotoryzowana, nie zawsze mogła nadążyć za czołgami i piechotą zmotoryzowaną.
Ponadto czas potrzebny jej na zajęcie stanowisk bojowych był znaczny, przez co
nacierające dywizje pancerne i zmotoryzowane mogły być w kluczowych momentach
walki pozbawione wsparcia. Wobec tego za konieczne uznano wyposażenie artylerii
w działa samobieżne, tak samo mobilne jak czołgi. Do tego celu postanowiono
wykorzystywać wycofywane z użytku pozbawione wież podwozia czołgów starszych
typów. Pierwszymi niemieckimi pojazdami tego typu były wybudowane na podwoziach
czołgów PzKpfw I Ausf.B działa samobieżne uzbrojone właśnie w haubicę piechoty
sIG33 L/12 oznaczane jako 15cm sIG33 auf PzKpfw I Ausf.B. W przeciwieństwie do
dział szturmowych zaprojektowanych od podstaw, pierwsze modele dział
samobieżnych były konstrukcjami improwizowanymi. Na posiadane podwozia czołgów
PzKpfw I Ausf.B zamontowano bowiem standardową ciężką haubice piechoty, dodając
przy tym tylko prowizoryczną osłonę dla obsługi. Prototyp wozu 15cm sIG33 Sfl
auf PzKpfw I Ausf.B (SdKfz101) wyposażony był w haubicę piechoty sIG33,
zamontowaną z pełnym podwoziem kołowym, na pozbawionym wieży podwoziu czołgu
PzKpfw I Ausf.B. W pojazdach seryjnych armaty montowano już bez kół i dodawano
pancerną osłonę załogi, z blach pancernych o grubości 10mm. Od stycznia do końca
lutego 1940 roku w zakładach Alkett w Berlinie przebudowano w ten sposób 38
czołgów. Sformowano z nich 7 tzw. sIG kompanie (701-706). Po kampanii we Francji
działa samobieżne tego typu brały również udział w walkach na Bałkanach i w
Rosji. Ostatnie działa zostały wycofane z jednostek pod koniec 1943 roku
(704.kompania).
Przez cała wojnę większość haubic sIG33 ciągnęły zaprzęgi konne, ale gdy tylko
było to możliwe, stosowano ciężarówki i pojazdy półgąsienicowe. Dopiero gdy
haubica sIG33 została osadzona na gąsienicowym podwoziu samobieżnym, w pełni
ukazała swój potencjał. Zaczęła wtedy być doceniana jako potężna broń wsparcia,
strzelająca szerokim asortymentem pocisków. W późniejszym okresie wojny haubice
te przystosowano do montażu na podwoziach czołgów PzKpfw II, Pzkpfw 38(t) oraz
niszczycieli czołgów SdKfz138/2 Hetzer. Pojazdy te oznaczono odpowiednio 15cm
sIG33 auf Fgst PzKpfw II (Sf) SdKfz 121, 15cm sIG33 (Sf) auf PzKpfw 38(t) Bison
(Grille) oraz 15cm sIG 33/2 Sf auf Jagdpanzer 38(t) Hetzer. Były to konstrukcje
bardziej udane od konstrukcji pierwotnej, która grzeszyła bardzo wysoką
sylwetką, minimalną ochroną załogi oraz małą przestrzenią ładunkową.
Dane techniczne
Silnik 6-cylindrowy, gaźnikowy, chłodzony cieczą silnik rzędowy typu Praga EPA
AC2 o pojemności 7750 cm³
Moc 103 kW (140 KM)
Transmisja mechaniczna
Wymiary
Długość maks. 4870 mm
Szerokość 2630 mm
Wysokość 2200 mm
Masa
Masa bojowa 16 500 kg
Opancerzenie
Typ pancerza stalowy
Grubość pancerza 10 - 60 mm
Prędkości maksymalne
Na drodze 32 km/h
Zdolność pokonywania przeszkód
Brody bez przygotowania 1000 mm
Rowy 1500 mm
Ściany pionowe 650 mm
Zasięg 130 km km
Uzbrojenie
Artyleryjskie 1 x działo piechoty 15 cm sIG 33/2 kal. 150 mm
Strzeleckie 1 x km MG 34 lub MG 42 kal. 7,92 mm