Już w 1935 roku generał Erich von Manstein zaproponował utworzenie jednostek artylerii szturmowej uzbrojonych w opancerzone działa na podwoziu gąsienicowym. Prototypowy pojazd oznaczony Sturmgeschutz 0-serie Sd Kfz 142 skonstruowano w 1937 roku. Pojazd miał podwozie czołgu PzKpfw III Ausf.B. Napęd stanowił silnik Maybach HL 108 TR o mocy 184 kW (220 KM). Uzbrojenie stanowiła zabudowana w kadłubie armata 7,5 cm StuK 37 L/24 kalibru 75 mm. Pierwszy seryjny StuG III Ausf.A opuścił hale zakładów Daimler-Benz AG w styczniu 1940 roku. Krótko po rozpoczęciu produkcji zmieniono oznaczenie pojazdów na Gepanzerter Selbstfahrlafette für Sturmgeschütz 7,5cm Kanone, SdKfz 142. Kolejne pojazdy wersji StuG Ausf.A powstały na kadłubach czołgów PzKpfw III Ausf.F, miały zatem zwieszenie zmienione w stosunku do serii zerowej. Napęd stanowił silnik Maybach HL 120 TR o mocy 221 kW (300 KM), działa szturmowe StuG III Ausf.B byŚy budowane na podwoziu czołgu PzKpfw III Ausf.H, wyprodukowano 320 dział tej wersji. Sturmgeschutz III Ausf.C Sd Kfz 142 to działa mające zmodyfikowaną nadbudówkę kadłuba. Od marca do maja 1941 roku wybudowano 100 dział tej wersji. StuG III Ausf.D to pojazdy identyczne z wcześniejszą wersją, lecz budowane od września 1941 roku. Pojazdy StuG III Ausf.E miały zmodyfikowaną nadbudówkę kadłuba pojazdu. Działa szturmowe Sturmegschutz 40 Ausf.F były uzbrojone w armatę 7,5 cm StuK L/43 lub L/48 kalibru 75 mm. Wyprodukowano 364 dział szturmowych tej wersji. Działo szturmowe Sturmgeschutz 40 Ausf.F8 posiadały drobne modyfikacje kadłuba m.in. włazów silnikowych. Uzbrojenie stanowiła armata 7,5 cm StuK 40 L/48 kalibru 75 mm i karabin maszynowy MG 34 kalibru 7,92 mm. Ostatnia wersja działa szturmowego StuG 40 Ausf.G Sd Kfz 142/1 posiadała znacznie pogrubione opancerzenie do 80 mm, powiększoną nadbudówkę. Inne modyfikacje dotyczyły włazu obserwacyjnego dowódcy, mocowania karabinu maszynowego, montowania wyrzutników granatów dymnych, czy też zamontowania dodatkowego karabinu maszynowego sprężonego z armatą. Często działa tej wersji miały montowane dodatkowe osłony boków kadłuba (schurtzen) chroniące przed pociskami kumulacyjnymi. Od listopada 1943 roku budowano pojazdy wyposażone w odlewane jarzmo armaty tzw. Saukopfblende. Wyprodukowano aż 7834 działa szturmowe tej wersji.

Szlak bojowy jednostki StuG-ów rozpoczęły podczas kampanii francuskiej. Wzięły w niej udział cztery baterie: 640., 659., 660. oraz 665-ta. Dodatkowo z pozostałych 6 StuG-ów sformowano SS-Sturmbatterie przydzieloną do brygady zmotoryzowanej "Leibstandarte SS Adolf Hitler". W trakcie walk nierzadko okazało się - zwłaszcza przy zdobywaniu silnych umocnień - że tylko przy bezpośrednim wsparciu dział szturmowych piechota mogła wypełnić powierzone zadania. W lipcu 1940 roku powstały kolejne baterie 666. i 667.. Od 10 sierpnia 1940 roku jednostki dział szturmowych zreorganizowano w dywizjony (Abteilugen) wyposażone w 18 dział szturmowych zgrupowanych w trzech bateriach. Jako pierwsze powstały dywizjony 184., 185., 190., 191. i 196-ty. 1 marca 1941 roku do każdej baterii dodano siódmy StuG III jako wóz dowódcy baterii. Łącznie do 10 stycznia 1942 roku powstało 18.dywizjonów artylerii szturmowej z krótkolufową armatą. Wraz z wprowadzeniem długolufowej wersji StuG-a do służby zmieniono organizację jednostek dział szturmowych. Liczbę dział w plutonach zwiększono do trzech, w skład batalionu wchodziło teraz 28 pojazdów (3 baterie po 9 wozów + wóz dowódcy batalionu). W listopadzie 1942 roku zgodnie z etatem KStN 416 dodano w każdej baterii wóz dowódcy zwiększając siłę batalionu do 31 dział szturmowych (tak zorganizowaną jednostkę nazywano również Sturmgeschütz Brigade (StuG Brigade) - Brygadą Dział Szturmowych. Rozkaz z 2 marca 1943 przyniósł kolejną zmianę. Wprowadził on mieszaną strukturę baterii, składającej się z 7 dział StuG40 i 3 StuH42. 1 lutego 1944 roku wprowadzono etat KStN446b, zgodnie z którym bateria liczyła teraz trzy plutony StuG40 i jeden StuH42 po trzy działa w każdym. W sekcji dowodzenia baterii znajdowało się po jednym StuG-u i StuH-u, dodatkowe od 1 czerwca 1944 roku utworzono pluton sztabowy brygady składający się z trzech pojazdów. Łącznie brygada składała się z 45 dział szturmowych. Taka organizacja jednostek, zachowała się w zasadzie do końca wojny.

Ocena
Działa szturmowe Sturmgeschütz III zaprojektowane początkowo jako typowe wozy wsparcia piechoty, służyły także jako niszczyciele czołgów. W ofensywie jak i defensywie wykazały się skutecznością. Dzięki niskiej sylwetce oraz grubemu opancerzeniu StuG stanowił trudny cel, a po zastosowaniu długolufowej armaty stał się niebezpiecznym przeciwnikiem dla każdego alianckiego pojazdu pancernego. Wadami pojazdu były ciasnota przedziału bojowego oraz w pojazdach wczesnych serii brak wieżyczki obserwacyjnej dowódcy i przede wszystkim uzbrojenia pomocniczego. W ostatnich wersjach pojazdu usunięto większość z tych wad, czyniąc ze StuG-a doskonały środek walki. Tylko do wiosny 1944 roku jednostki StuG-ów zniszczyły około 20000 nieprzyjacielskich pojazdów pancernych. Gdyby Niemcy postawili tylko na ten typ jednostek pancernych, losy wojny nie byłyby takie oczywiste.


Dane techniczne
Ausf G
załoga (kierowca, celowniczy, ładowniczy - strzelec i dowódca)
masa [t] 23,9
długość kadłuba 6,70m
szerokość 2,95m
wysokość 2,16m
moc silnika KM / kW 300 / 221
prędkość maksymalna droga / teren 40/38 km/h
zasięg droga / teren km 155 / 95
Pokonywanie przeszkód: ściany - 60 cm,
okopy - 190 cm, brody - 80 cm.
opancerzenie [mm] 11-80
uzbrojenie armata 7,5 cm StuK 40 L/48 kalibru 75 mm z zapasem amunicji 54 pociski, działo mogło się wychylać na boki o 10 stopni, zaś w płaszczyźnie pionowej od 6 do 30 stopni.
Dodatkowe uzbrojenie stanowił karabin maszynowy MG 34 kalibru 7,92 mm z zapasem amunicji wynoszącym 1200 pocisków